Recensie Mieke: In besloten kring van Fleur Bourgonje
Ik lees wat af, en vaak denk ik na een boek: mooi, maar vijftig of honderd pagina’s minder had ook gekund, misschien was het dan wel een beter boek geweest.
In besloten kring ★★★★★
Ik lees wat af, en vaak denk ik na een boek: mooi, maar vijftig of honderd pagina’s minder had ook gekund, misschien was het dan wel een beter boek geweest.
Wat een verademing is dan ‘In besloten kring’. 130 pagina’s en toch een rijke roman, die één dag uit het leven van een vrouw beslaat, waarin we vooral haar innerlijk leven meemaken.
En wat voor dag!
Eigenlijk had ik al gewaarschuwd moeten zijn bij het begin: ‘Het kan gebeuren dat een willekeurige zaterdag door een toevallige blik op een voorwerp of een woord of een naam een bijzondere, zelfs dramatische dag wordt’.
De vrouw was naar het strand gereden, nadat ze zorgvuldig boodschappen had gedaan, brood, rozen, een fles Pouilly Fumé, en (dat valt me tegen) een kant en klaar maaltijd. Maar wel bij de traiteur, dus vooruit. Ze verwacht die avond haar geliefde, een getrouwde man, die ze een paar maanden niet gezien had. Er was onenigheid geweest, en hij wist niet zeker of hij kon komen. Ze rekent er toch op. Je leeft meteen met haar mee, en je zit met haar in spanning: komt hij of komt hij niet?
Ze gaat in haar vertrouwde strandtent eerst lekker de krant lezen, met een kop koffie.
Het is lastig om niet te veel te verklappen: er zitten in deze korte roman een paar verrassende draaien. Maar deze moet maar: haar oog valt op een overlijdensadvertentie met zíj́n naam! ‘In liefde losgelaten’, een stom cliché natuurlijk. En ‘we nemen afscheid in besloten kring’. Dat ook nog. De vrouw, toch al geen toonbeeld van innerlijke rust, raakt in paniek en rijdt plankgas terug naar huis.
Als minnares heeft ze geen enkel recht om hem nog te zien, want ze bestaat officieel niet in zijn leven. Een klassiek gegeven: hoe vaak zagen we niet in films een mistroostige vrouw besmuikt achter de bosjes staan bij een begrafenis. Zelfs dat zit er voor haar niet in.
In het verleden heb ik veel van Bourgonjes’ boeken gelezen, ze schreef over Zuid-Amerika, waar ze woonde met haar ex-man, over politiek onrecht en vrouwenstrijd, en ik herinner me ook een roman over een verbroken relatie. Ik was haar uit het oog verloren, maar ik ben blij dat ze nog schrijft. Want dit is ook weer een juweel van een boek. Haar stijl is poëtisch, empathisch en nooit kitscherig.
Hoe ze zich voorstelt dat ze binnendringt in het huis van haar minnaar: Bourgonje beschrijft het schitterend. ‘Ik ben de minnares van uw man, zeg ik tegen zijn echtgenote. Laat me binnen, ik heb recht op een afscheid. Hoe ze snel de sleutel omdraait zodat ze hem voor zich alleen heeft. Ze kust hem op zijn koude mond, en ontbloot haar bovenlichaam voor hem; ‘kijk, kijk goed, zeg ik, ‘dit is het lijf dat je begeerde.’
Deze kleine roman is behalve invoelend ook nog eens spannend, en als je hem uit hebt zou je eigenlijk van voor af aan moeten beginnen om te zien hoe ingenieus hij in elkaar steekt.
Uitgeverij Magonia 130 blz. € 21,95